
Zdjęcie: Holger Krisp · CC BY 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Chase G. Mayers · CC BY 4.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Jerzy Opioła · CC BY-SA 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Andreas Kunze · CC BY-SA 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Sarniak dachówkowaty
Sarcodon imbricatus
Inne nazwy: Sarniak świerkowy
Nazwy ludowe i dawne: kolczak, sarna, łosuń, łoszak, krowia gęba · o nazwach
Grubomięsisty kapelusz 6–25 cm, brązowawy z czerwonawym odcieniem, pokryty grubymi, ciemnymi, koncentrycznie ułożonymi łuskami. Pod spodem gęste, łamliwe kolce, białawe do szarobrązowych; miąższ pachnie korzennie. Rośnie w lasach iglastych, głównie w górskich świerczynach. Jadalny tylko młody i po obróbce – na surowo może być trujący, a stary jest gorzkawy i łykowaty.
Na co patrzeć
Sezon
W Polsce
41 stwierdzeń z Polski, z 10 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.
Ostatnie: 2024 r..
Najwięcej stwierdzeń: małopolskie (9), pomorskie (9), dolnośląskie (3).
Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF
Łatwo pomylić z
Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.
Z góry sarniaka dachówkowatego można wziąć za szyszkowca łuskowatego – oba mają kapelusz pokryty grubymi łuskami. Wystarczy zajrzeć pod spód: sarniak ma łamliwe kolce, a szyszkowiec rurki, które po uszkodzeniu czerwienieją, a potem czernieją.
Sarniaka sosnowego przez lata nie odróżniano od sarniaka dachówkowatego, bo wyglądają niemal tak samo. Najpewniejszą wskazówką jest drzewo: sosnowy rośnie pod sosnami, dachówkowaty głównie w górskich świerczynach i jest od niego większy. Sosnowy jest jadalny, dachówkowaty tylko młody i po obróbce.
Kapelusz gąski tygrysiej, pokryty koncentrycznie ułożonymi ciemnymi łuskami, przypomina kapelusz sarniaka dachówkowatego. Wystarczy jednak zajrzeć pod spód: sarniak ma łamliwe kolce, a silnie trująca tygrysia – blaszki.
Podobne są też: Sarniak szorstki, Sarniak fiołkowy


