
Zdjęcie: User:Strobilomyces · CC BY-SA 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Holger Krisp · CC BY 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Tsungam · CC BY-SA 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Björn S... · CC BY-SA 2.0 · źródło: Wikimedia Commons
Łuszczak zmienny
Kuehneromyces mutabilis
Inne nazwy: Łuskwiak zmienny
Nazwy ludowe i dawne: opieńka zmienna · o nazwach
Rośnie gęstymi kępami na pniakach drzew liściastych; kapelusz 2–7 cm, w wilgoci cynamonowobrązowy i śliski, wysycha od środka, przez co bywa dwubarwny. Trzon z pierścieniem, poniżej ciemno łuseczkowaty. Jadalne są kapelusze, ale grzyb bardzo przypomina śmiertelnie trującą hełmówkę jadowitą.
Na co patrzeć
Sezon
W Polsce
524 stwierdzenia z Polski, z 16 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.
Ostatnie: 3 października 2026. W ostatnich 30 dniach: 3 stwierdzenia — co jeszcze znaleziono.
Najwięcej stwierdzeń: wielkopolskie (68), pomorskie (48), zachodniopomorskie (44).
Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF
Łatwo pomylić z
Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.
Łuszczak zmienny bardzo przypomina śmiertelnie trującą hełmówkę jadowitą i też rośnie na drewnie. Łuszczak tworzy duże, gęste kępy, a jego trzon aż do pierścienia pokrywają ciemne łuski; u hełmówki trzon jest srebrzyście włóknisty. Ta cecha bywa zawodna, więc łuszczaka zbieraj tylko przy całkowitej pewności.
Łysak plamistoblaszkowy bywa groźnie mylony z łuszczakiem zmiennym. Łysak ma pomarańczowordzawy kapelusz ze złotożółtym brzegiem i żółte, potem rdzawe blaszki z ciemniejszymi plamkami, a rośnie głównie na drewnie iglastym; łuszczak ma pierścień na trzonie i rośnie na pniakach liściastych. Łysak może być lekko trujący.
Płomiennicę zimową można pomylić z łuszczakiem zmiennym. Płomiennica daje biały wysyp zarodników, łuszczak – ciemniejszy; płomiennica ma też trzon bez pierścienia, od dołu okryty brązowym aksamitem, i owocuje głównie od października do marca.
Podobne są też: Łuskwiak wąskoblaszkowy, Maślanka łagodna, Kruchaweczka namakająca


