Gatunek
Wróć do atlasu
jadalny

Ciemnobiałka ciemna

Melanoleuca melaleuca

Kapelusz 3–8 cm z małym tępym garbkiem, jasno- do ciemnobrązowego lub siwoczarny, z wiekiem blednie. Blaszki bardzo gęste, długo białe; trzon barwy kapelusza, włóknisty. Miąższ lekko pachnie gorzkimi migdałami. Rośnie wśród traw w widnych miejscach lasów i zarośli. Jadalna; łatwo ją pomylić z innymi ciemnobiałkami, ale wszystkie europejskie są jadalne.

Kategoria
Pozostałe
Sezon
sierpień – październik
Siedlisko
las mieszany, las liściasty, las iglasty
Spód kapelusza
blaszki
Kapelusz
brązowy

Na co patrzeć

Barwa kapelusza — brązowy. Kształt i fakturę porównaj ze zdjęciami.
Spód kapelusza — blaszki. To pierwsza rzecz, którą warto sprawdzić.
Siedlisko — las mieszany, las liściasty, las iglasty. Zwróć uwagę na to, co rośnie w promieniu kilku metrów.
Owocowanie — od sierpnia do października.

Sezon

W Polsce

dolnośląskie: 0 stwierdzeńkujawsko-pomorskie: 0 stwierdzeńlubelskie: 0 stwierdzeńlubuskie: 1 stwierdzeniełódzkie: 2 stwierdzeniamałopolskie: 2 stwierdzeniamazowieckie: 0 stwierdzeńopolskie: 0 stwierdzeńpodkarpackie: 2 stwierdzeniapodlaskie: 0 stwierdzeńpomorskie: 1 stwierdzenieśląskie: 1 stwierdzenieświętokrzyskie: 1 stwierdzeniewarmińsko-mazurskie: 1 stwierdzeniewielkopolskie: 10 stwierdzeńzachodniopomorskie: 1 stwierdzenie

33 stwierdzenia z Polski, z 10 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.

Ostatnie: sierpień 2025.

Najwięcej stwierdzeń: wielkopolskie (10), łódzkie (2), małopolskie (2).

Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF

Łatwo pomylić z

Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.

Ciemnobiałka ciemna (Melanoleuca melaleuca)
Ciemnobiałka ciemna
Ciemnobiałka białoszara (Melanoleuca friesii)
Ciemnobiałka białoszara

Ciemnobiałka ciemna pachnie lekko gorzkimi migdałami, a jej bardzo gęste blaszki długo pozostają białe. U ciemnobiałki białoszarej blaszki z wiekiem żółkną, a kapelusz bywa niemal czarny. Wszystkie europejskie ciemnobiałki są jadalne, więc pomyłka jest bez znaczenia.

Ciemnobiałka ciemnaCiemnobiałka białoszara
Jadalnośćjadalnywarunkowo jadalny
Kolor kapeluszabrązowybrązowy
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskomieszany, liściasty, iglastymieszany, łąka
Ciemnobiałka ciemna (Melanoleuca melaleuca)
Ciemnobiałka ciemna
Ciemnobiałka jasnoszara (Melanoleuca exscissa)
Ciemnobiałka jasnoszara

Ciemnobiałka jasnoszara jest wyraźnie jaśniejsza — na sucho srebrzystosiwa i delikatnie pilśniowa — a jej miąższ pachnie stęchłymi orzechami. Ciemnobiałka ciemna ma ciemniejszy kapelusz i zapach gorzkich migdałów. Obie są jadalne.

Ciemnobiałka ciemnaCiemnobiałka jasnoszara
Jadalnośćjadalnyjadalny
Kolor kapeluszabrązowyszary
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskomieszany, liściasty, iglastyłąka

Ciemnobiałkę prążkowanotrzonową rozpoznasz po masywnym trzonie z wyraźnymi podłużnymi prążkami i braku zapachu migdałów. Ciemnobiałka ciemna ma trzon gładszy, najwyżej słabo karbowany, i pachnie lekko gorzkimi migdałami. Obie są jadalne.

Ciemnobiałka ciemnaCiemnobiałka prążkowanotrzonowa
Jadalnośćjadalnyjadalny
Kolor kapeluszabrązowybrązowy
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskomieszany, liściasty, iglastyłąka, liściasty

Podobne są też: Ciemnobiałka brązowomiąższowa, Ciemnobiałka bulwiastotrzonowa

Więcej z kategorii Pozostałe

Cała kategoria: Pozostałe

Atlas pomaga zawęzić poszukiwania, ale nie zastąpi oceny grzyba na żywo. Nigdy nie jedz grzyba rozpoznanego wyłącznie z atlasu — w razie wątpliwości pokaż go grzyboznawcy w stacji sanepidu. Podejrzenie zatrucia: dzwoń na 112.