Gatunek
Wróć do atlasu
jadalny

Kurzawka czerniejąca

Bovista nigrescens

Kulisty owocnik osadzony na cienkim sznurze grzybniowym, który z czasem pęka, pozwalając grzybowi toczyć się na wietrze niczym kula. Biała powłoka łuszczy się, odsłaniając ciemnofioletowoczarną warstwę wewnętrzną; jadalna, dopóki miąższ jest jeszcze biały.

Kategoria
Purchawkowate
Sezon
lipiec – październik
Siedlisko
łąka
Barwa
szary

Na co patrzeć

Kolor — szary. Kształt i fakturę porównaj ze zdjęciami.
Siedlisko — łąka. Zwróć uwagę na to, co rośnie w promieniu kilku metrów.
Owocowanie — od lipca do października.

Sezon

W Polsce

dolnośląskie: 1 stwierdzeniekujawsko-pomorskie: 0 stwierdzeńlubelskie: 0 stwierdzeńlubuskie: 0 stwierdzeńłódzkie: 8 stwierdzeńmałopolskie: 5 stwierdzeńmazowieckie: 0 stwierdzeńopolskie: 0 stwierdzeńpodkarpackie: 0 stwierdzeńpodlaskie: 7 stwierdzeńpomorskie: 0 stwierdzeńśląskie: 0 stwierdzeńświętokrzyskie: 1 stwierdzeniewarmińsko-mazurskie: 0 stwierdzeńwielkopolskie: 10 stwierdzeńzachodniopomorskie: 0 stwierdzeń

74 stwierdzenia z Polski, z 6 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.

Ostatnie: 2023 r.

Najwięcej stwierdzeń: wielkopolskie (10), łódzkie (8), podlaskie (7).

Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF

Łatwo pomylić z

Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.

Kurzawka czerniejąca (Bovista nigrescens)
Kurzawka czerniejąca
Kurzawka otrębiasta (Bovista aestivalis)
Kurzawka otrębiasta

Kurzawka otrębiasta jest drobna, bywa gruszkowata lub walcowata, a jej okrywa pęka na szorstkie poletka, odsłaniając szarobrązową osłonę. Kurzawka czerniejąca jest kulista i ciemnieje do fioletowoczarnej. Niekiedy rozróżnia je dopiero mikroskop.

CechaKurzawka czerniejącaKurzawka otrębiasta
Jadalnośćjadalnyniejadalny
Barwaszarybrązowy
Siedliskołąkałąka
Dokładne porównanie: Kurzawka czerniejąca czy kurzawka otrębiasta? →
Kurzawka czerniejąca (Bovista nigrescens)
Kurzawka czerniejąca
Kurzawka polna

Kurzawkę polną łatwo wziąć za kurzawkę czerniejącą. Polna nie ma sznura grzybni, a spod odpadającej okrywy wyłania się u niej ochrowa do szarobrązowej osłona; czerniejąca siedzi na cienkim sznurze i ciemnieje do fioletowoczarnej. Pewną różnicę widać pod mikroskopem.

CechaKurzawka czerniejącaKurzawka polna
Jadalnośćjadalnyniejadalny
Barwaszarybrązowy
Siedliskołąkałąka
Dokładne porównanie: Kurzawka czerniejąca czy kurzawka polna? →
Kurzawka czerniejąca (Bovista nigrescens)
Kurzawka czerniejąca
Kurzawka ołowiana (Bovista plumbea)
Kurzawka ołowiana

Kurzawka czerniejąca i kurzawka ołowiana są tak podobne, że pewnie rozróżnia je zwykle dopiero mikroskop. Wskazówką bywa wewnętrzna osłona: u ołowianej srebrzysta, z czasem niebieskoszara, u czerniejącej czerwonobrązowa do czarnobrązowej. Obie są jadalne tylko młode, z białym wnętrzem.

CechaKurzawka czerniejącaKurzawka ołowiana
Jadalnośćjadalnywarunkowo jadalny
Barwaszaryszary
Siedliskołąkałąka

Podobne są też: Kurzawka omszona

Więcej z kategorii Purchawkowate

Cała kategoria: Purchawkowate