Gatunek
Wróć do atlasu
jadalny

Twardzioszek przydrożny

Marasmius oreades

Nazwy ludowe i dawne: tanecznica, podróżniczka, przydróżka, nicniczka, wieruszka, zwiędlak przydrożny · o nazwach

Mały, kremowy, rośnie w kręgach na trawnikach. Trzon łykowaty i bardzo wytrzymały.

Kategoria
Pozostałe
Sezon
maj – październik
Siedlisko
łąka
Spód kapelusza
blaszki
Kapelusz
brązowy

Na co patrzeć

Barwa kapelusza — brązowy. Kształt i fakturę porównaj ze zdjęciami.
Spód kapelusza — blaszki. To pierwsza rzecz, którą warto sprawdzić.
Siedlisko — łąka. Zwróć uwagę na to, co rośnie w promieniu kilku metrów.
Owocowanie — od maja do października.

Sezon

W Polsce

dolnośląskie: 21 stwierdzeńkujawsko-pomorskie: 12 stwierdzeńlubelskie: 7 stwierdzeńlubuskie: 9 stwierdzeńłódzkie: 71 stwierdzeńmałopolskie: 8 stwierdzeńmazowieckie: 29 stwierdzeńopolskie: 1 stwierdzeniepodkarpackie: 4 stwierdzeniapodlaskie: 8 stwierdzeńpomorskie: 19 stwierdzeńśląskie: 12 stwierdzeńświętokrzyskie: 7 stwierdzeńwarmińsko-mazurskie: 14 stwierdzeńwielkopolskie: 30 stwierdzeńzachodniopomorskie: 18 stwierdzeń

418 stwierdzeń z Polski, z 16 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.

Ostatnie: 19 września 2026.

Najwięcej stwierdzeń: łódzkie (71), wielkopolskie (30), mazowieckie (29).

Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF

Łatwo pomylić z

Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.

Twardzioszek przydrożny (Marasmius oreades)
Twardzioszek przydrożny
Lejkówka jadowita (Clitocybe rivulosa)
Lejkówka jadowita

Lejkówkę jadowitą odróżniają od twardzioszka przydrożnego gęste, zbiegające na trzon blaszki i kapelusz bez garbu, z wiekiem lejkowaty. Oba rosną w trawie, nawet na tym samym trawniku. Lejkówka zawiera dużo muskaryny i może być śmiertelnie trująca.

Twardzioszek przydrożnyLejkówka jadowita
Jadalnośćjadalnytrujący
Kolor kapeluszabrązowybiały
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskołąkałąka
Dokładne porównanie: Twardzioszek przydrożny czy lejkówka jadowita? →
Twardzioszek przydrożny (Marasmius oreades)
Twardzioszek przydrożny
Czubajeczka brązowoczerwonawa (Lepiota brunneoincarnata)
Czubajeczka brązowoczerwonawa

Śmiertelnie trująca czubajeczka brązowoczerwonawa rośnie w trawie, tak jak twardzioszek przydrożny, i notowano po niej zgony. Jej kapelusz pokrywają brązowe lub fioletowobrązowe łuski, a trzon pod nietrwałym pierścieniem jest w pasy łusek. Kremowy twardzioszek ma kapelusz bez łusek i łykowaty trzon.

Twardzioszek przydrożnyCzubajeczka brązowoczerwonawa
Jadalnośćjadalnytrujący
Kolor kapeluszabrązowybrązowy
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskołąkałąka
Dokładne porównanie: Twardzioszek przydrożny czy czubajeczka brązowoczerwonawa? →
Twardzioszek przydrożny (Marasmius oreades)
Twardzioszek przydrożny
Hełmówka murawowa (Galerina graminea)
Hełmówka murawowa

Hełmówka murawowa jest drobniejsza od twardzioszka przydrożnego: ma pomarańczowy kapelusz do 1,5 cm z prążkowanym brzegiem i pomarańczowe blaszki. Twardzioszek jest kremowy, rośnie w kręgach, a jego trzon jest łykowaty i bardzo wytrzymały. Hełmówka uchodzi za trującą.

Twardzioszek przydrożnyHełmówka murawowa
Jadalnośćjadalnytrujący
Kolor kapeluszabrązowypomarańczowy
Spód kapeluszablaszkiblaszki
Siedliskołąkałąka, iglasty, liściasty
Dokładne porównanie: Twardzioszek przydrożny czy hełmówka murawowa? →

Podobne są też: Kołpaczek szorstkozarodnikowy, Łysostopek cierpki, Łysostopek pospolity, Łysostopek wodnisty

Więcej z kategorii Pozostałe

Cała kategoria: Pozostałe

Atlas pomaga zawęzić poszukiwania, ale nie zastąpi oceny grzyba na żywo. Nigdy nie jedz grzyba rozpoznanego wyłącznie z atlasu — w razie wątpliwości pokaż go grzyboznawcy w stacji sanepidu. Podejrzenie zatrucia: dzwoń na 112.