
Zdjęcie: Hans Hillewaert · CC BY-SA 4.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Michael Gäbler · CC BY 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: Sulfur / English Wikipedia · CC BY-SA 3.0 · źródło: Wikimedia Commons
Zdjęcie: AnRo0002 · CC0 · źródło: Wikimedia Commons
Czasznica olbrzymia
Calvatia gigantea
Inne nazwy: Purchawica olbrzymia
Jeden z największych grzybów: biała, kulista lub spłaszczona bryła 10–60 cm, z wiekiem ochrowa, w końcu skórzastobrązowa i pękająca. Wnętrze młodych owocników białe i zwarte, potem żółknie i brązowieje. Rośnie na żyznych łąkach i pastwiskach, także w parkach i ogrodach. Jadalna tylko młoda, póki miąższ jest biały; rozkładające się okazy są niebezpieczne.
Na co patrzeć
Sezon
W Polsce
320 stwierdzeń z Polski, z 16 województw — w bazie GBIF, która gromadzi m.in. obserwacje z iNaturalist i okazy z kolekcji zielnikowych.
Ostatnie: 3 października 2026. W ostatnich 30 dniach: 6 stwierdzeń — co jeszcze znaleziono.
Najwięcej stwierdzeń: wielkopolskie (60), mazowieckie (45), zachodniopomorskie (27).
Stan na 18 października 2026. Mapa pokazuje, gdzie grzyb zgłaszano, a nie gdzie rośnie — tam, gdzie mniej osób fotografuje grzyby, stwierdzeń jest mniej. Zobacz stwierdzenia w GBIF
Łatwo pomylić z
Podobne gatunki wskazane w opisach Wikipedii — sprawdź różnice, zanim zdecydujesz.
Tęgoskór cytrynowy jest dużo mniejszy, twardy i sprężysty, ma żółtawą okrywę w płaskich brodawkach, a jego wnętrze wcześnie robi się fioletowoczarne z białymi żyłkami. Czasznica olbrzymia jest biała, często ogromna, a młoda ma wnętrze białe i zwarte. Tęgoskór jest trujący.
Czasznica olbrzymia jest dużo większa i ma gładszą, bielszą powierzchnię. Czasznica miskowata ma skórkę pękającą na duże płaty, a jej wnętrze dojrzewa w fioletowobrązowy pył, po którym zostaje płytka miseczka; rośnie na suchych murawach. Obie jada się tylko młode, z białym wnętrzem.


